اگر شما هم برای پروژه خود دنبال ورق استیل باشید احتمالا با عبارت ورق استیل بگیر یا نگیر مواجه شدهاید. ولی منظور از ورق استیل نگیر چیست و چه تفاوتی با ورق استیل بگیر دارد؟ ورقهای استیل به طور کلی از جمله متریالهای پرکاربرد در صنایع مختلف هستند و به دلیل مقاومت بسیار بالا در برابر خوردگی و ظاهر خوب هم در صنایع سنگین کاربرد دارند هم در ساختمانسازی. خیلی از کسانی که برای پروژههای مختلف مواد اولیه تهیه میکنند معمولا با ورقهای استیل بگیر یا نگیر مواجه میشوند و نمیدانند ورق استیل نگیر چیست و دقیقه چه کاربرد و ویژگیهایی دارد. منظور از نگیر یا بگیر بودن میزان جذب ورق به آهنرباست و ورق نگیر به آنهایی گفته میشود که خاصیت مغناطیسی ندارند یا میزان جذب آنها کم است.

ورق استیل نگیر چیست
ورق استیل نگیر به نوعی از فولاد ضدزنگ گفته میشود که یا اصلا خاصیت مغناطیسی ندارد یا خاصیت معناطیسی آن بسیار ناچیز است. این یعنی ورق استیل یا به آهنربا جذب نمیشود یا چسبندگی خیلی ضعیفی دارد. این ویژگی به دلیل ساختار آستنیتی در ترکیب شیمیایی آن ایجاد میشود. این مدل فولاد میزان زیادی نیکل و کروم دارد که ساختار کریستالی آن را تغییر میدهد. به همین دلیل ورق در برابر زنگزدگی، رطوبت و مواد شیمیایی مقاومت بالایی دارد. ورق فولادی نگیر معمولاً در محیطهایی استفاده میشود که علاوه بر مقاومت خوردگی نباید هیچ خاصیت مغناطیسی وجود داشته باشد. مثلا در صنایع غذایی یا پزشکی استفاده از این ورقها را زیاد میبینیم. فراموش نکنید که نداشتن خاصیت مغناطیسی به این معنی نیست که ورق کاملا ضدزنگ است ولی معمولا این دو ویژگی را همزمان در ورقهای استیل میبینیم.
ورق استیل نگیر چه ویژگیهایی دارد؟
ورق استیل نگیر به دلیل ساختار آستنیتی و ترکیب آلیاژی خاص خود یک سری ویژگیهای فنی و کاربردی دارد که باعث شده یکی از انواع پر مصرف ورق فولادی در صنایع مختلف باشد. این ویژگیها عبارتند از:
- مهمترین ویژگی این ورق نگیر بودن آن است، یعنی خاصیت مغناطیسی آن ضعیف یا تقریبا صفر است و آهنربا به آن جذب نمیشود یا خیلی کم و ضعیف جذب میشود.
- این ورق مقاومت بالایی در برابر زنگزدگی و خوردگی دارد و در محیطهای مرطوب، صنعتی و در تماس با مواد شیمیایی دوام میآورد.
- این ورق سطحی صاف، یکنواخت و براق دارد و به همین دلیل هم برای کاربردهای صنعتی مناسب است هم فضاهای دکوراتیو و مصارف معماری.
- ورق استیل نگیر قابلیت شکلدهی و فرمپذیری خوبی دارد و میتوان آن را برای خمکاری، برشکاری و ساخت قطعات پیچیده استفاده کرد. بدون اینکه بشکند یا کیفیتش کم شود.
- این ورق از نظر جوشکاری هم عملکرد خوبی دارد و در بسیاری از پروژههای صنعتی میتوان آن را به راحتی به سایر قطعات متصل کرد.
- این ورق در برابر تغییرات دمایی مقاومت خوبی دارد و در شرایط سرد یا گرم، ساختار و کیفیت خود را تا حد زیادی حفظ میکند.
- میزان جذب آلودگی این ورقها خیلی کم است و از طرفی تمیز و ضدعفونی کردن آن سخت نیست و به همین دلیل در صنایع غذایی و پزشکی کاربرد گسترده دارد.
قیمت ورق استیل نگیر
برای آگاهی از قیمت ورق استیل نگیر باید بدانید که نمیتوان یک رقم ثابت برای آن مشخص کرد و قیمت آن بسته به یک سری عوامل تغییر میکند. وجود نیکل و کروم در آلیاژ یکی از عوامل مهم تاثیرگذار روی قیمت است چون از دسته عناصر ارزشمند به شمار میروند. هرچه درصد نیکل بالاتر باشد قیمت نیز افزایش پیدا میکند. ضخامت ورق، ابعاد، برند تولیدکننده و شرایط بازار جهانی فلزات هم روی قیمت تاثیر دارند.
علاوه بر این، نوسانات نرخ ارز و هزینه واردات مواد اولیه هم میتواند قیمت را تغییر دهد. از طرفی ورق ضدزنگ نگیر به دلیل ویژگیهای خاصی که دارد از ورقهای معمولی گرانتر است ولی در عوض هم طول عمر بیشتری دارد و هم مقاومتر است و به همین دلیل در طولانی مدت میتواند مقرونبهصرفه باشد.

ورق استیل نگیر چه کاربردی دارد؟
ورق استیل نگیر به دلیل ترکیب خاص آلیاژی و مقاومت بالایی که در برابر خوردگی و رطوبت دارد در صنایع مختلفی کاربرد دارد. از این ورقها بیشتر در موارد و محیطهایی استفاده میشود که هم دوام بالا مهم است و هم ورق با مواد حساس تماس دارد یا محیط از نظر بهداشتی حساس است. در ادامه بعضی از مهمترین کاربردهای این ورقها را بررسی میکنیم:
- در صنایع غذایی از ورق استیل نگیر برای ساخت تجهیزاتی مثل مخازن نگهداری مواد اولیه، خطوط تولید، میزهای آمادهسازی و سطوحی که با مواد خوراکی تماس مستقیم دارند استفاده میشود. دلیل این استفاده مقاومت در برابر زنگ زدگی و جذب آلودگی است.
- در صنایع دارویی و پزشکی از این نوع ورق برای تولید ابزارهای جراحی، تجهیزات آزمایشگاهی، بدنه دستگاهها و سطوح استریل استفاده میشود، چون علاوه بر مقاومت بالا راحت شسته و ضدعفونی میشوند.
- در صنایع شیمیایی و پتروشیمی از ورق بدون خاصیت مغناطیسی برای ساخت مخازن، لولهها و تجهیزات در تماس با مواد خورنده استفاده میشود. دلیل این استفاده بیشتر مقاومت در برابر اسیدها و ترکیبات شیمیایی است.
- در معماری و طراحی داخلی از این ورق برای ساخت نمای ساختمان، آسانسورها، نردهها و المانهای تزئینی استفاده میشود.
- در صنایع الکترونیک و تجهیزات حساس از ورق استیل غیرمغناطیسی در بخشهایی استفاده میشود که نباید تحت تأثیر میدان مغناطیسی قرار بگیرند. در صنایعی که با ابزار دقیق و قطعات حساس سر و کار دارند بهترین انتخاب است.
- در برخی کاربردهای عمومی صنعتی نیز از این ورق برای ساخت قطعاتی استفاده میشود که نیاز به ترکیب مقاومت، دوام و ظاهر مناسب دارند.
ورق استیل نگیر از چه گریدهایی تولید میشود؟
ورق استیل نگیر در گریدهای مختلف آستنیتی تولید میشود که هرکدام ویژگیهای خاص خود را دارند. این گریدها به دلیل تفاوت در ترکیب شیمیایی، عملکرد متفاوتی در شرایط محیطی دارند. انتخاب گرید مناسب به نوع کاربرد و میزان مقاومت مورد نیاز بستگی دارد. هرچه محیط کاری سختتر باشد، معمولاً از گریدهای بالاتر مانند 316 استفاده میشود. در مقابل برای کاربردهای عمومی و ساده گرید 304 بیشتر مورد استفاده قرار میگیرد. در جدول زیر میتوانید بعضی از این گریدهای مهم و پرکاربرد را ببینید:
| گرید استیل | ویژگی اصلی | کاربرد رایج |
| 304 | مقاومت خوب در برابر زنگزدگی و قیمت مناسب | صنایع غذایی و عمومی |
| 304L | کربن کمتر و جوشپذیری بهتر | تجهیزات حساس و جوشکاری |
| 316 | مقاومت بسیار بالا در برابر خوردگی | صنایع شیمیایی و دریایی |
| 316L | مقاومت بالا همراه با مناسب بودن برای محیطهای بهداشتی | پزشکی و دارویی |
| 321 | مقاومت حرارتی بهتر | صنایع حرارتی و دمای بالا |
مزایای ورق استیل نگیر
ورق استیل نگیر مثل هر ماده صنعتی دیگر مزایا و معایب خاص خود را دارد که باید موقع خرید حتما به آنها توجه کنید:
- این ورق مقاومت بسیار بالایی در برابر زنگزدگی و خوردگی دارد و همین موضوع باعث افزایش عمر مفید آن در محیطهای مرطوب و صنعتی میشود.
- این ورق ظاهر زیبا و سطح براق دارد که آن را برای کاربردهای دکوراتیو و معماری تبدیل به یک گزینه عالی کرده است.
- این ورق قابلیت شکلدهی و جوشکاری خوبی دارد و در پروژههای مختلف به راحتی استفاده میشود.
- این ورق در برابر بسیاری از مواد شیمیایی مقاوم است و در صنایع حساس میتواند عملکرد خوبی داشته باشد.
معایب ورق استیل نگیر
در کنار مزایایی که بررسی کردیم این ورقها یک سری معایب هم دارند که در ادامه به آنها اشاره میکنیم:
- این ورق معمولا قیمت بالاتری نسبت به انواع مغناطیسی دارد و این برای پروژههایی که بودجه زیادی ندارند مقرونبهصرفه نیست.
- این ورق در برخی گریدها نسبت به فولاد معمولی نرمتر است و برای کاربردهای سنگین مناسب نیست.
- گرید ورقهای نگیر را باید با دقت بالا انتخاب کنید انتخاب گرید اشتباه میتواند در محیطهای خاص باعث مشکل شود یا نتیجهای را که انتظار دارید به شما ندهد.

ورق استیل نگیر و بگیر چه فرقی داره؟
تفاوت اصلی بین ورق استیل ضدزنگ نگیر و بگیر در خاصیت مغناطیسی و ساختار آلیاژی آنهاست. ورق نگیر معمولاً ساختار آستنیتی دارد و به همین دلیل خاصیت مغناطیسی ندارد یا میزان جذب آن به آهنربا خیلی ناچیز است. ولی ورق بگیر دارای ساختار فریتی یا مارتنزیتی دارد و به راحتی توسط آهنربا جذب میشود. از نظر مقاومت در برابر خوردگی، ورق نگیر معمولا عملکرد بهتری دارد و برای محیطهای مرطوب یا شیمیایی مناسبتر است.
ولی در عوض میزان سختی ورق بگیر خیلی بیشتر است و برای صنایع سنگین ترجیح داده میشود. از نظر قیمت هم ورق بگیر ارزانتر از ورق استیل نگیر است. این تفاوتها باعث شده هرکدام برای صنایع و کاربردهای خاصی مناسب باشند. در نتیجه باید حتما بر اساس نیاز پروژه شرایط محیطی و بودجه ورق مناسب را انتخاب کنید.
ورق استیل بگیر خوبه یا نگیر؟
انتخاب بین ورق استیل نگیر و بگیر به این بستگی دارد که برای چه پروژه و به چه هدفی خرید میکنید.
- معمولا به دلیل مقاومت بیشتر در برابر رطوبت و واد شیمیایی انواع نگیر برای پروژههایی با این شرایط مناسب هستند.
- از طرفی چون خاصیت مغناطیسی ندارد برای استفاده در ساخت دستگاههای پزشکی و ابزار دقیق بهتر استاز ورق نگیر استفاده شود.
- اگر میزان سختی و قیمت پایین اولویت شماست بهتر است ورق بگیر را انتخاب کنید.
- اگر پروژهای نیاز به مقاومت بالا در برابر زنگزدگی و ظاهر زیباتر داشته باشد، ورق نگیر انتخاب بهتری است.
- اما اگر برای پروژهای استحکام مکانیکی بالا و هزینه کمتر اولویت دارد ورق بگیر انتخاب بهتری است.
- به طور کلی انتخاب بین این دو نوع ورق باید حتما بر اساس شرایط محیطی، بودجه و نوع کاربری باشد.

در نهایت
ورق استیل نگیر یکی از مهمترین انواع فولاد ضدزنگ است که به دلیل ویژگیهای خاص خود در صنایع مختلفی از آن استفاده میشود. از جمله ویژگیهای مهم این ورقها میتوان به مقاومت بالا در برابر خوردگی، ظاهر جذاب و خاصیت غیرمغناطیسی اشاره کرد. همین ویژگیها باعث شده ورق نگیر برای استفاده در صنایع حساس مناسب باشد. هرچند قیمت این ورق نسبت به برخی انواع دیگر بالاتر است، اما دوام و کیفیت بالای آن باعث میشود در بلندمدت گزینه اقتصادیتری باشد.
سوالات متداول
مهمترین عناصر آلیاژی ورقهای فولادی غیرمغناطیسی کدام است؟
به این ورق ها درصد زیادی نیکل و کروم اضافه میشود.
انواع ورق استیل بگیر و نگیر را از کجا بخرم؟
برای خرید انواع ورق استیل بگیر و نگیر، ورق آجدار و ورق مات و براق به سایت سام تجارت مراجعه کنید یا با شمارههای ما تماس بگیرید.